Suruç izlenimleri: Bu şehrin tek gündemi savaş (FOTO HABER)

Şehirlerarası yolculuk yapan herkes bilir. Bunun için otobüs terminaline gidip bilet almak ve otobüsün kalkış saatini beklemek olağan ve yeterlidir. Ama söz konusu şehir Kürdistan’nın il ya da ilçelerinden biriyse eğer, sürece göre yol planınızı bir gün önceden yapmanız gerekebilir. Hal böyle olunca, Suruç’a ve köylerine giderken ‘’bugün hangi yolları kullansak’’ düşüncesinin meşguliyetiyle, gergin bir yolculukla başlıyor her günümüz.

Suruç’a toplu geçişlere izin verilmemesi ya da zorluk çıkarılması sürekli tanık olduğumuz bir durum. Kent merkezine birkaç kilometre uzaklıktaki arama noktasında, polislerin tüm sorularına ‘’doğru yanıt’’ verdikten sonra kente girebiliyoruz.

Kent merkezine ulaşmadan önce yolun sağ ve sol tarafında görünen çadır kentlerde binlerce sığınmacının çok zor şartlarda yaşıyor. Bu durumu, başka bir izlenimde daha geniş bir şekilde anlatacağım. Meydana ulaştığımızda ilk olarak gözümüze çarpan yüzlerce polis ve onlarca zırhlı aracın daralttığı sokaklar… Sokaklar insanlarla dolu. Çadır kentlerin dışında, parklar, cami avluları, boş depo ya da düğün salonları, belediye kültür merkezi ve buna benzer kullanılabilir her alana sığınmacılar yerleştirilmiş. Şehrin tek bir gündemi var: Savaş.

Sınır nöbetinin devam ettiği köylere ulaşmak için bölgeye giden yüzlerce araçtan birine el kaldırmak yeterli. Bu zaman zarfında, bölgenin birçok ilinden kendi araçlarıyla eyleme gelenlere tanık oluyoruz. Çatışmaların yoğun yaşandığı Kobanê’nin doğu cephesine yakın köyler (Etmalek, Mürşitpnar, Boyde…)  birkaç gün önce askerlerin zırhlı araçlarla müdahalesi sonucu boşaltıldı. Burada ki nöbet eylemlerinde halk Kobanê’ye destek verdiği gibi IŞİD çetelerinin de sınır geçişini engellemeye çalışıyordu. Şu anda sınır hattındaki bütün köyler güvenlik gerekçesi ile boşaltılmış durumda. Son birkaç  günden beri  bu köylerin birkaç yüz metre karşısından, sınırın hemen öte tarafından  saldıran IŞİDçeteleri ile YPG güçleri arasında  çatışmalar devam ediyor.

Nöbet eyleminin devam ettiği Dewşen köyüne her gün yüzlerce araç ve binlerce kişi geliyor. Köy Kobanê’nin doğu cephesine birkaç kilometrelik uzaklıkta. Çatışmalar ve bombardıman bu noktadan açıkça görülebiliyor. İki gün önce askerlerin zırhlı araçlarla müdahalesine rağmen köyü terk etmeyen eylemciler, gözlerini Kobanê’ye çevirmiş ve oradan gelecek iyi haberleri bekliyorlar. IŞİD çetelerine ait tank ve mevziler imha edildiğinde ise binlerce kişi hep bir ağızdan ‘Bijî berxwedana Kobanê’ sloganı atıp alkışlarla sevinç gösterisinde bulunuyor. Birçoğunun yakınları, YPG saflarında çetelere karşı savaşıyor. Kardeşi ve kuzenleri YPG saflarında savaşan genç bir kadın,  kardeşiyle telefonda konuşma fırsatı yakaladığında ilk sorusunun ‘’nasılsın’’ olduğunu ve her defasında  ‘iyiyim’ cevabını aldığını söylüyor ve ekliyor: “Aslında içeride durumların nasıl olduğunu kardeşimin her defasında iyiyim derkenki ses tonundan anlıyoruz ve bu son iki gündür sesi gayet güçlü ve inançlı geliyor.” Kardeşinin, sınır nöbetinde bekleyen ve direnen halkın, YPG savaşçılarının morallerini çok yükselttiğini söylediğini ve bu savaştan kesinlikle zaferle çıkacaklarını vurguladığını da aktarıyor. Kardeşini en son bir hafta önce gördüğünü söyleyen genç kadın “Kucağında şehit düşen bir yoldaşını taşıyordu, cenazeyi sınırdan bizlere teslim etti, kendisi de aynı çatışmada kolundan yaralanmıştı ama cepheye savaşa geri döndü. Hiçbir şey konuşamadık sadece uzaktan birbirimize baktık” diyor. Amedli bir annenin, sınır boyunca uzanan tel örgülere çarpan feryadını ise anlatmakta güçlük çekiyoruz. Bir oğlunu yıllar önce PKK saflarında yitirmiş ve şimdi de savaşmak için Kobanê’ye doğru yürüyen iki oğlunun ardından gidişini izlerken, böğrünü çatlatırcasına savaşa isyan eden annenin feryadı, içimize bıçak yarsı gibi kazınıyor …

Sivillerin çoğunun kentten tahliye edildiği söylense de Kobanê’den ayrılmak istemeyip “Ben bu topraklarada öleceğim” diyen ailelerin sayısı hakkında net bir bilgi alamıyoruz. Bu aileler YPG savaşçılarının yiyecek temizlik ve buna benzer ihtiyaçlarını karşılıyor. Hepsi yoğun bombardıman altında. Çeteler güney ve batı cephesinde şehir dışına sürülse de tank ve havan topu atışları yoğun bir şekilde devam ediyor.

Türkiye’den YPG saflarında savaşmak için Kobanê’ye geçen yüzlerce gencin gidişine tanık oluyoruz her gün. Daha iki gün önce bir gecede 88 kişi geçiş yaptı. Geçişlerin çok sık olması ve savaşın yoğunluğu nedeniyle YPG saflarında savaşan savaşçıların sayısı hakkında net bir bilgiye ulaşamıyoruz. Kobanê’den aldığımız haberlere göre ise YPG savaşçılarının sayısının yeterli olduğu fakat IŞİD çetelerine karşı ağır silahlara ihtiyaçları olduğunu her defasında yeniden vurgulanıyor. Net rakamlara ulaşmak çok zor olsa da aldığımız bilgilere göre her gün şehre YPG savaşçılarının cenazesi geliyor. Buna karşılık IŞİD çetelerinin büyük kayıplar verdiği de söyleniyor. İki gün önce Kobanê’den gelen bir genç, yüzlerce çete üyesinin cesedinin kentin kenar mahallelerinde yerlerde olduğunu kendi gözleriyle gördüğünü söylüyor.

Koalisyon güçlerinin iki gündür yaptıkları bombardımanın etkili olduğunu ve bu saldırılarda IŞİD’e ait birçok zırhlı aracın imha edildiği bölgedeki kaynaklarca da belirtiliyor. Dewşen köyünden, bombardımanı çok net bir şekilde görebiliyoruz. Özellikle dün kentin doğu cephesine yönelik gerçekleşen bombardıman bugüne kadarki gerçekleşenlerin arasında en büyüğüydü. Bu saldırılar sonrası IŞİD’in geri çekilmek zorunda kaldığı söylense de çatışmalar sabah saatlerine kadar sürdü.

Sınırın Türkiye hattında ise gün içinde sürekli zırhlı araç geçişi ve askeri hareketlilik devam ediyor. Hakim tepelere yerleştirilen tanklar yönünü Kobanê’ye doğru çevirmiş durumda. Genel olarak bu bölgeye yoğun bir zırhlı araç sevkiyatı yapıldığını söyleyebiliriz. Bu durum ise Türkiye’nin olası bir kara harekatı için hazırlık yapıldığını işaret ediyor.      Son olarak bölge halkı ve Kobanê’den gelenlerle yaptığımız röportaj ya da sohbetlerde barış süreci her zaman karşımıza çıkıyor. Barış sürecine dair hayal kırıklığı bundan önceki hayal kırıklıklarından faklı. Bu defa halk öfkeyle bağırıyor :‘”Bu ne biçim barış kardeşim, devlet bizi her fırsatta boğmaya, yok etmeye çalışıyor, Kobanê yoksa barış da yok.” Bölgede bulunanların neredeyse tamamı Türk devletinin IŞİD çetelerini desteklediğine inanıyor. Buradaki gözlemlerim doğrultusunda Kobanê’nin kurtuluşunun, Türk halkı ve devletinin barış konusundaki samimiyeti açısından belirleyici ve çok önemli olduğunu vurgulayabilirim. Rojava halkı da Türkiye gündemini yakından takip ediyor. Burada yaşanan tüm gelişmeleri kendi gündemleriyle neredeyse bir tutuyor. Kobanê’den gelen sığınmacılarla görüşmelerimiz sonucunda ise Türkiye Kürtleri ve Rojava Kürtlerinin her konuda tamamen aynı olduğunu ve aradaki sınırın ne kadar anlamsız olduğunu görmemek mümkün değil…

Sendika.Org/Suruç – Murat Bay