Tunus’ta 7 yıl sonra yeniden: İş, özgürlük, onur!

Tunus’ta 23 yıllık Bin Ali diktatörlüğünün halk ayaklanmasıyla devrilmesinin 7. yıl dönümü nedeniyle başkent Tunus’ta on binler yeniden sokağa çıktı.

Tunus’ta, IMF talimatları doğrultusunda hazırlanan kemer sıkma bütçesi ve yeni yılla birlikte hayata geçirilen zamlara karşı düzenlenen protestolar hükümete geri adım attırırken, bugün yine meydanları dolduran Tunuslular, “İş, özgürlük, onur” sloganları attı, “Devrimimizi kurtaracağız” dedi.

250 BİN AİLEYE YARDIM VAATİ

Tunus’ta geçtiğimiz pazartesi başlayan protestolar, polis ve asker saldırılarına rağmen devam edince hükümet, sosyal yardımlara yeni düzenleme getirildiğini açıklandı. Hükümet, dar gelirli aileler için ayrılan bütçeyi 70 milyon dolar artıracağını ve ekonomik sorun yaşayan vatandaşlara ücretsiz sağlık hizmeti verileceğini duyurdu.

Euronews’ın haberine göre açıklamayı Sosyal İşler Bakanı Muhammed Trablusi yaptı. Bakan, söz konusu yardımların 250 binden fazla aileyi ilgilendirdiğini söyledi.

Trablusi, “Dar gelirli ailelerin asgari yardım alması konusunda güvence veriyoruz. Öncelikle ihtiyaç sahibi aileler için 100 milyon dinarlık bütçe hazırladık. Ailelere verilen 150 Dinarlık yardım da çocuk sayısına göre ya 180 ya da 210 Dinar’a çıkacak” dedi.

Pazartesi günü başlayan eylemler kısa sürede ülke geneline yayılmış ve 800 civarında gösterici gözaltına alınmıştı.

BAŞKENTTE 7. YIL MİTİNGİ

Bu arada 23 yıllık Tunus Diktatörü Zeynel Abidin Bin Ali’nin iktidarı bırakaran ülkeden  kaçmasının yıl dönümünde bugün başkent Tunus’ta on binler yeniden sokağa çıktı.

İlerici, demokrat, sosyalist partilerin çatı örgütü olan ve ülkenin ana muhalefet partisi konumundaki Tunus Halk Cephesi’nin de çağrısıyla düzenlenen “Tunus devrimini kurtaracak” mitingi Habib Burgiba bulvarında gerçekleştirildi.

AFP’nin haberine göre Tunuslular 7 yıl önceki devrimin sloganlarından olan “İş, özgürlük, onur” sloganlarını attı. Mitingde Tunuslular iktidardaki liberal-İslamcı koalisyonuna tepkisini de “hırsızlar” sloganıyla dile getirdi.

BÜTÇEDE NELER VAR?

Tunus’ta hükümet, cari açığı azaltmak amacıyla 2018 yılı bütçe yasasıyla çok sayıda kemer sıkma önlemi aldı. Yılbaşında yeni bütçe yasasının hayata geçmesinin ardından yüzde 18 oranındaki katma değer vergisi (KDV) yüzde bir artırıldı.

Bunun yanı sıra sosyal güvenlik kesintilerinde çalışandan ve işverenden yüzde bir oranında artış gibi yeni vergiler getirildi. Hükümet özellikle lüks tüketim malları ile Tunuslu üreticileri korumak iddiasıyla ithalatın birçok kalemine de ek vergiler getirdi.

Tüm bu vergiler, piyasalarda akaryakıttan gıdaya, konuttan hizmetlere yeni bir zam furyasına yol açtı.

Öte yandan Uluslararası Para Fonu (IMF) ve Dünya Bankası gibi kredi kuruluşlarının Tunus’u en yoğun şekilde eleştirdiği kamu maaşları yükünün azaltılması konusunda ise hükümet, sendikalardan gelecek baskılar nedeniyle geri adım attı.

Hükümet kamuda istihdamı durdurmasına rağmen, uluslararası kredi kuruluşlarının talebi olan kamuda işten çıkarmaları yapmadı.

Kemer sıkma önlemleri karşısında uygulanan ek vergiler, piyasadaki zamları tetikledi.

Bunun yanında Tunus dinarının yabancı para birimleri karşısında değer kaybı, Tunusluların satın alma gücünü daha da düşürerek, hızla artan enflasyonu da beraberinde getirdi.

Ek vergilerin getirildiği bütçe yasasının henüz uygulamaya geçmediği aralık ayında bile gıda fiyatlarının genel olarak yüzde 8.3 arttığı belirtildi. Alt başlıklarda, tarımsal yağlarda yüzde 20, sebze fiyatlarında yüzde 11.9, meyvede yüzde 9.9, balıkta yüzde 8, et fiyatlarında yüzde 7.6 artış olduğu aktarıldı.

İSTİHDAMIN YÜZDE 32’Sİ KAYIT DIŞI

Öte yandan Tunus Sosyal Araştırmalar Enstitüsü ve Afrika Kalkınma Bankası’nın 2016 yılına ilişkin ortak raporunda, işgücünün yüzde 32’sini oluşturan yaklaşık 1,1 milyon kişinin kayıt dışı çalıştığı vurgulandı.

40 yaş altındaki erkeklerin yüzde 60’ı ve kadınların yüzde 83’ü kayıt dışı ekonomide çalışıyor.

IŞİD SALDIRILARI

Tunus'ta 2015 yılında başkentteki Bardo Müzesi ve Suse kentindeki bir otele 4 ay arayla turistleri hedef alan iki IŞİD saldırısı düzenlenmiş, olaylarda çoğu yabancı 70’in üzerinde kişi hayatını kaybetti.

Dünya Bankası verilerine göre, GSYİH’nin yüzde 12’sinden fazlasını oluşturan ve Tunus’ta her on kişiden birine istihdam sağlayan turizm sektörü, söz konusu terör saldırılarının ardından büyük darbe aldı.

Tunus, 2017 yılında güvenlik konusunda istikrarı sağlamasına rağmen turizmde eski canlılığını henüz yakalayamadı ve önemli bir döviz kaynağından mahrum kaldı.

Bu arada çok sayıda Tunuslu gencin IŞİD başta olmak üzere cihatçı örgütlere katılmak için ülkeyi terk etmesi de endişe yaratan durumlardan biri. (EVRENSEL)