10 soruda CHP’de son durum ne; gitmek mi zor, kalmak mı?

Geçmişten bugüne CHP’yi izleyen âkil insanların ifadesiyle, karmaşık! Gelişmeler, Özgür Özel’in tarih de telaffuz etmeye başlayarak “Adına şimdilik Yeni Parti” diyelim dediği alternatif partiye her gün bir adım daha yaklaşıldığını gösterse de karmaşık!

Ankara 36. Bölge Adliye Mahkemesi’nin, Özgür Özel’in Kemal Kılıçdaroğlu’na karşı CHP Genel Başkanlığı yarışını kazandığı 4-5 Kasım 2023’te yapılan 38. Olağan Kurultay hakkında 21 Mayıs’ta “mutlak butlan” kararı vererek yok saymasının üzerinden yaklaşık iki ay geçti. Geçen sürede en büyük soru işareti, olağanüstü kurultay toplama girişimlerinden henüz sonuç alamayan Özel ve arkadaşlarının alternatif bir parti kurarak CHP’den ayrılıp ayrılmayacakları. Yapılan açıklamalar ve yaşananlar sürecin yeni parti kurarak ayrılmaya doğru gittiği yönünde kuvvetli belirtiler verse de kulislerde konuşulan bazı sıkıntıların olduğu biliniyor. Gelinen noktada CHP’deki son durum, soru ve yanıtlarla şöyle:

1- Yok sayılan 38. Olağan CHP Kurultayı’nda birlikte hareket eden Özgür Özel ve ekibiyle yaklaşık 16 aydır tutuklu olarak yargılanan İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu arasında, yeni parti kurularak CHP’den ayrılma seçeneği konusunda bir farklılık var mı?

Özgür Özel, Kasım 2023’teki 38. Olağan Kurultay’da Kılıçdaroğlu’na karşı CHP Genel Başkanlığı’nı İmamoğlu’nun da desteğiyle kazandı. Gözaltı ve tutukluluk sürecinde İmamoğlu’nun özgürlük mücadelesine destek vermekte hiçbir tereddüde düşmedi, Saraçhane’den başlayarak onlarca miting yaptı. Ancak yeni parti kurularak CHP’den bir an önce ayrılınmasını talep eden Ekrem İmamoğlu ile mücadeleyi CHP’de kalarak sürdürmenin de imkânlarını / olasılıklarını zorlamak isteyen Özgür Özel arasında bu konuda bir nüans, bir dalga boyu farkı görülüyor.

2- Açıklamalarında “yeni parti” sürecine yaklaşıldığına vurgu yapmakla birlikte Özgür Özel neden CHP’de kalma imkânlarını, olasılıklarını zorlamak istiyor?

Kasım 2023’te üstlendiği CHP Genel Başkanlığı’nda çizdiği profil, CHP’nin 31 Mart Yerel seçimlerinden -yaklaşık yarım yüz yıl sonra ilk kez- birinci parti olarak çıkması gibi nedenlerle Özgür Özel hem CHP içinde ve kurultay delegeleri üzerinde hem de kamuoyu nezdinde yüksek bir destek sağladı. Son dönemeçte bile 838 kurultay delegesi, olağanüstü kurultay toplanmasını talep etti, bu talep kabul görmeyince yargıya başvurdu. Bu tablo içinde Özgür Özel, “Kılıçdaroğlu CHP’sinde bile sizin karşınızda duracak bir kimse, bir güç yok” gibi görüşlerle, “önüne çeşitli engeller çıkarılabilecek, örgütlenme ve finansman zorlukları yaşayabilecek bir yeni parti yerine CHP içinde kalarak mücadeleyi sürdürün” diye özetlenebilecek görüşleri -de- dikkate alıyor.

3- Özgür Özel üzerinde CHP’de kalma olasılığını zorlayan başka etkenler var mı?

Var. Bunların başında, Kılıçdaroğlu CHP’sinde olduğu gibi Özgür Özel kanadında da homojen bir yapı olmaması geliyor. Bir başka deyişle, Özel’le beraber hareket etmekle birlikte yeni partiye karşı çıkan, mücadelenin CHP’de kalarak sürdürülmesini isteyen bir kesim var. Bu kesimin büyüklüğü, ayrı bir parti kurulması durumunda Kılıçdaroğlu CHP’sinin mi yoksa yeni oluşumun mu “ana muhalefet partisi” olacağı konusunda tayin edici bir rol oynayacak. Yeni partinin önündeki ilk risk olasılığı; “ana muhalefet partisi” vasfını kazanıp kazanamayacağı. Ana muhalefet partisi olmak, hem moral hem Özel’in arkasındaki kamuoyu desteğinin artarak sürmesi hem de seçim sürecindeki bütçe ihtiyaçlarının karşılanması için finans desteği bulmak açılarından kritik bir önem taşıyor. Yeni partinin “ana muhalefet partisi” olabilmesi için, hâlen parlamentoda 135 sandalyesi bulunan CHP’den en az 68 milletvekilinin Özgür Özel ile CHP’den istifa ederek yeni partiye katılması gerekiyor. Özel ve ekibi bu sayının rahat biçimde yakalanacağını düşünüyor. Ana muhalefet partisi olabilmek, TBMM’de Genel Kurul ve komisyonlarda daha geniş temsil ve olanaklara sahip olmak, kamuoyu ve medya desteğini daha kolay sağlamak açısından da önem taşıyor.

4- Özgür Özel ile birlikte yeterli sayıda milletvekilinin istifa etmemesi olasılığı var mı?

Genel tablo olmadığı yönünde. Bazı kaynaklar ise “Düşük olsa da var” görüşünü dillendiriyor. Özgür Özel ve ekibi 100’ün üzerinde milletvekiliyle sürekli temasta olduklarını, yeni parti kurulması hâlinde en az bu kadar milletvekilinin CHP’den istifa edeceğini söylüyor. Diğer yandan bu sayının 50’lerde, 60’larda kalabileceğini iddia edenler de var. Özgür Özel ile birlikte hareket etmekle birlikte Atatürk’ün liderliğiyle başlayan bir asrı geçen tarihi, devlet kurucu vasfı, seçmendeki karşılığı, yeni partide karşılaşılabilecek zorluklar gibi nedenlerle CHP’de kalınmasını isteyen milletvekilleri var. Bu isimler arasında, Özgür Özel’e en yakın isimlerden Veli Ağbaba’nın da bulunduğu kulislerde öne sürülüyor.

5- Mücadeleyi CHP’de kalarak sürdürme konusunda Özel’in karşı karşıya bulunduğu en büyük zorluk ne?

Kendisinin tekrar Genel Başkan seçileceğine kesin gözüyle bakılan olağanüstü kurultayın tarihi en büyük sorun olarak öne çıkıyor. Bu öyle bir zorluk ki; bir an için Kılıçdaroğlu’nun Özel’e “uygun tarihte kurultay” sözü verdiği düşünüldüğünde bile, garantisi olmayan bir süreç. Çünkü kurultaya ve tarihine gelinen noktada Yargıtay karar vereceği için, bu nokta “Kimse yeni parti meraklısı değil” diyen Özgür Özel’i yeni partiye zorlayan en etkin faktörlerden biri olarak görülüyor.

6- Kurultay tarihi muğlak olan CHP’de kalmanın Özgür Özel için nasıl riskleri var?

Hem seçim sürecine ilişkin olarak hem de arkasındaki kamuoyu desteği açısından riskler bulunuyor. Seçim sürecine ilişkin olarak, örneğin “milletvekili adaylarını kim belirleyecek” sorusu büyük meselelerin başında geliyor. Kurultayı beklerken Kılıçdaroğlu’yla birlikte CHP’de kalmış bir Özgür Özel, yaklaşan seçimde milletvekili adaylarını belirlemekte etkili olamazsa yükselen liderlik profiline ağır bir darbe almış olacak. Bir başka deyişle Özgür Özel, CHP’de kaldığında gelişmeler planladığı gibi olmazsa arkasındaki kamuoyu desteğini muhafaza etmekte zorlanabilir. Hâlihazırda Özel; bir yandan “alternatif bir parti”, bir yandan olağanüstü durumlara karşı “hazır bir parti” söylemiyle yeni hareketin “güçlü bir parti örgütüne dönüştürülmesi” konusunda soru işaretleri yaratabiliyor. Yani Özgür Özel, CHP Genel Başkanlığı’nda kazandığı başarıyla kendisinin yarattığı ivmeyi yönetmek, arkasındaki desteği koruyup büyütmek gibi bir mesele karşısında da bulunuyor.

7- İmamoğlu’nun kesin talebi yeni parti mi?

Evet. İmamoğlu ve ekibi, kurultay tarihi dahil herhangi bir şekilde -yargılama sürecinde kendilerini suçlayan- Kılıçdaroğlu’yla uzlaşarak CHP’de kalınmasının kendi serüvenleri için büyük risk olduğunu düşünüyor. Diğer yandan, CHP’de kalma seçeneğinin, İmamoğlu’nun milletvekili adaylarının belirlenmesinde etkili olamayacağı bir süreç anlamına gelmesi de bu cephede net talebin “yeni parti kurarak CHP’den ayrılma” olmasında etkili. İmamoğlu ekibi, bazılarının sonuçları tartışmalı olsa da, anketlere de yansıyan kamuoyu desteğine ilişkin momentumun, yeni parti kurma seçeneği sürüncemede bırakıldıkça kaçırılacağı, şu anda görünen desteğin düşeceği görüşünde. İmamoğlu ekibinin gündemi konusunda kulislerde öne sürülen bir iddia da, “16 aydır cezaevinde bulunan ve olağanüstü bir gelişme yaşanmazsa aday olma ihtimali bırakılmayan İmamoğlu ile Kılıçdaroğlu’na ilgi düşerken Özgür Özel’e olan desteğin yükselmesinin, gelecek planları açısından ihtiyatla izlendiği” yönünde.

8- Kılıçdaroğlu-Özel kanatları arasında uzlaşmaz görünen çelişkiler neler?

Birincisi, hiç kuşkusuz, Kemal Kılıçdaroğlu’nun “mutlak butlan” kararıyla CHP Genel Başkanlığı’na getirilmesi. Özel, “AKP yargısı kararıyla CHP’nin başına getirildiğini” vurguladığı Kılıçdaroğlu’yla bu sorunun aşılmasının tek yolunun “bir an önce genel başkan seçiminin yapılacağı olağanüstü kurultayın toplanması” olarak açıkladı. Ancak bugüne kadar sonuç alınamayan bu konuda, olağanüstü kurultay için imza veren 838 kurultay delegesi tarafında dava konusu edilerek yargıya taşındı. Kurultay tarihi için -şu anda herhangi bir işaret görülmese de- bir uzlaşma sağlanması durumunda hem Kılıçdaroğlu hem de Özel cephesinden yargıya yapılan başvuruların hepsinin geri çekilmesi gerekecek.Kılıçdaroğlu-Özel kanatları arasında uzlaşmaz görünen diğer çelişki de İmamoğlu konusunda yaşanıyor. Kılıçdaroğlu ve ekibi, “aklanması gerektiği” söylemiyle “suçluluğuna inandığını” belli ettiği İmamoğlu’nun Özel üzerinde vesayet kurmaya çalıştığını öne sürüyor. Özgür Özel ise cezaevindeki İmamoğlu’nun tasfiye edilmesini “kirli bir teklif” olarak nitelendirerek “Gerekirse 20 yıl hapis yatarım, arkadaşımı satmam” diyor.Diğer yandan, İmamoğlu tartışmasının, seçim sürecine de girilirken, kamuoyunda ana muhalafetin tek gündemi gibi görünmesi Özgür Özel cephesini düşündürüyor. İmamoğlu’nun -Kılıçdaroğlu tarafından kapatılan- “Cumhurbaşkanlığı Aday Ofisi” kurmasının, “partiyi hiçe sayma” gibi bir anlamı da olduğu yolundaki görüşleri, Özgür Özel cephesinde de paylaşan isimler olduğu konuşuluyor.

Diğer yandan, Kılıçdaroğlu cephesinde Özel ve ekibinin CHP'den kopmasını isteyenler olduğu bir sır değil. Aksi söylemler olsa da Kılıçdaroğlu ve yakın bazı isimlerin bu kopmanın bir an önce olmasını istedikleri de konuşuluyor.

9- Cumhurbaşkanlığı adaylığı anketlerinde adı üst sıralarda çıkan Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş’ın süreçteki durumu ne?

Mansur Yavaş, İmamoğlu’nun Özgür Özel’i de ikna ettiği, “Cumhurbaşkanı adayının CHP üyeleri arasındaki önseçimle belirlenmesi” formülü ve uygulaması sürecinde, kendisini yarıştan dışlamak da isteyen bir yol benimsendiği yolunda rahatsızlıklarını belli etmişti. Ancak gerek İmamoğlu’nun tutuklanmasından sonra Saraçhane’de Özgür Özel ile birlikte parti otobüsünün üzerine çıkarak karara tepki göstermekte hem de “mutlak butlan” sürecinde Özgür Özel’in yanında durmakta tereddüt göstermedi. Ancak Mansur Yavaş’ın, kişisel özelliklerine de uygun olarak, gelişmeleri sessiz/sakin bir şekilde izleyerek, birikimine güvendiği isimleri de dinleyerek değerlendirdiği biliniyor. An itibarıyla -süreç her türlü gelişmeye açık olmakla birlikte- seçilmiş CHP tarafının iki olası Cumhurbaşkanı adayı Özgür Özel ve Mansur Yavaş olarak görünüyor.

10- Sonuç olarak, bir yol ayrımında olan CHP’nin durumu konusunda ne söylenebilir?

Geçmişten bugüne CHP’yi izleyen âkil insanların ifadesiyle, karmaşık! Gelişmeler, Özgür Özel’in tarih de telaffuz etmeye başlayarak “Adına şimdilik Yeni Parti” diyelim dediği alternatif partiye her gün bir adım daha yaklaşıldığını gösterse de karmaşık! (GÖKÇER TAHİNCİOĞLU - T24)